Thứ Sáu, 11 tháng 9, 2015

Vui buồn chuyện cây Rười trên cát trắng



Tôi là người đầu tiên đưa cây Rười một loài cây bản địa sống ngoài tự nhiên có tác dụng chống cát bay trên đồi cát Quảng bình lên truyền thông, lên intenet. Bài viết được đăng tải trên trang web Thiên nhiên nét từ năm 2006. 

Cây rười trên đồi cát Quảng bình

   Vùng đồi cát đối với tôi vẩn thường xuyên “lội” bộ hàng chục km đó là cái thú đi khám phá. Dạo đó tôi muốn có mấy bức ảnh về cây Rười để minh họa cho bài viết về loài cây tôi cho là quí hiếm này. Tôi phải thuê nguyên một thợ ảnh cùng tôi đi xe máy theo con đường vòng khoảng 20 km đến vùng cây Rười nguyên sinh chụp ảnh. Sau khi xong việc quay về thì khốn thay chiếc xe máy dở chứng lại xịt lốp giửa đồng Rười mênh mông. Tôi và người thợ ảnh phải đẩy xe xẹp lốp suốt 3km trên con đường lổn nhổn khó đi mới đến chổ sửa xe, xăm và lốp bị toe tua phải thay mới cả. Thật quá là gian lao cho một bài viết giới thiệu về cây rười vậy mà bài đăng trên Thiên nhiên nét là việc làm tự nguyện chứ không có nhuận bút. Nhưng trời cũng có mắt những vất vả của tôi đã không uổng công. Không ngờ cây Rười đăng trên Thiên nhiên nét đã tỏ ra thật "có duyên, có hồn" với bạn dọc.  Cây Rười đã thành thơ từ một bạn đọc có tên  là Đào Phan Toàn từ thị trấn Triệu sơn, Thanh hóa. Bạn Toàn chưa từng trực tiếp thấy loài cây này vậy mà lại có một bài thơ thật có hồn với cây rười trên cát trắng Quảng bình.


CÂY RƯỜI - MIỀN TRUNG
18/4/2011
Những cây Rười của dải đất miền Trung
Đã phủ xanh trên những triền cát trắng
Bất khuất trước bão giông mưa nắng
Chặn gió cát bay, giử ấm tình người!

Con về quê trong nắng nung người
Gió lào thổi phưng phừng ngọn lửa
Rười liêu xiêu như mẹ cha khắc khổ
Vẩn nở hoa tươi như đón, như chào!

Đất quê mình quằn quại thương đau
Bom đạn xới cày, lắm mưa nhiều nắng
Thắt đáy lưng ong, oằn vai gồng gánh
Lời yêu thương muốn mặn gừng cay!

Những con người như một loài cây
Đốt cháy mình sáng lên niềm kiêu hãnh
Con đi giửa trời miền Trung ngập nắng
Bóng cây Rười che mát suốt đời con!

Đào Phan Toàn

http://www.studentkgu.vn/news/detail/id_1283/sec_2/cat_12/    

 
Rười hồi sinh 
NghiPH
 Vùng cát trắng Quảng Bình có những vạt rười
Bao năm chở che cho người, cho đất
Rười với bà con
Gắn bó sắt son
Rười dùng làm phên,
bện chiếu, lợp nhà
Rười là bạn ta
Cuộc sống của ta
Thiếu chất đốt, người ta chặt phá
Nấu cơm, nướng cá
Triền miên
Rười không còn
Nước ngọt đâu còn
Không còn rười
Vùng biển lạnh hoang
Không còn rười
Nỗi ưu tư hằn khuôn mặt người
Rười hồi sinh
Vùng cát hồi sinh
Cua, rắn, rùa bò về làm tổ
Mạch nước ngầm đùn lên
Gió đưa hạt rười đi xa
Gieo mầm sống  xanh
Trên những cồn cát trắng
Lạnh hoang
Màu xanh về đây
Cát trắng thôi bay
Người dân vùng biển cười tươi
Rười ơi, rười ơi!
Từ nay, rười vui sống
Giữa thiên nhiên và giữa con người
Rười ơi!
Rười ơi!

Từ: LyTM
09/09/2011 13:34:28
Sau khi đọc lại bài rười, xem thêm về rười trong web, xin viết thêm mấy dòng này, trúc trắc, khó khăn mà tự do như kiếp cỏ rười phủ bãi cát nóng rang, để chia vui cùng anh Tổng:

Nếu là cỏ cây xin làm rười nhỏ,
Đem nước ngọt về cho đồng cát khát khô,
Rười mọc nhanh cho rắn, rùa bò,
cho con cua, con cáy,..., sinh bầy, làm ổ
Cho sự sống trào dâng tình đất đó,...
Ôm bám sâu, rười giữ chặt đất này,
Rười rào rạt vui cùng gió đêm ngày,
Ghì lấy đất, chở che khi dông trời bão tố,
Đất quê mình chang chang nắng đổ,
Giọt mưa nào vội bay đi tít trời nam,
Hay mải vui cùng ai vùng đất bắc,
Chỉ còn rười rào rạt, gọi mạch ngầm ngọt mát,
nước của sinh sôi dào mạch trở về,
Ôi, cây rười xứ quê cát khô, o nớ,
Sống vô tư, chính danh loài cây cỏ,
Mà tình thương dào dạt của kiếp người,
Là cây cỏ vui nhiều như với kiếp rười,
tự tại, phiêu diêu trong mênh mang
ngả nghiêng bốn phương trời,
Hít khí trời, đùa vui cùng mạch nước,
Thì cứ mọc, cứ lan về vùng khô phía trước,
làm manh chiếu, đắp chân người cả ngày quần quật
hay chở che, trên nhà nhỏ, nóc cao
hay quần vui ào ào, cùng dân quê, chiếu rượu,
Sống- làm rười vô tư dưới trời lồng lộng gió,
khô- làm bao điều to, nhỏ cho người,
Rười nghĩ đi, nếu được chọn kiếp người,
có làm chăng hay chỉ kiếp rười vi vu mãi?
-Cám ơn nhiều bạn đã quan tâm đến cây rười làm thơ về cây rười dẩu rằng chưa biết rỏ về cây rười.


Hình ảnh P/v Thu Hà và tôi đàm luận về cây rười trên đồi cát

  Tiếp theo cũng xuất phát từ bài viết giới thiệu về cây rười đó cuối năm 2010 một phóng viên nữ trẻ đẹp tên là Thu Hà đài truyền hình kỹ thuật số VTC từ Hà nội lặn lội về Quảng bình tìm gặp tôi để làm một phóng sự truyền hình “Tri thức người xưa” về cây Rười trên cát. Chưa hết năm 2011 lại một phóng viên nửa của đài truyền hình VTC tên là Đình Khôi lại đến gặp tôi để làm phim tài liệu về cây Rười. Trong 2 năm 2011, 2012 phóng sự và phim tài liệu cây Rười trên cát trắng Quảng bình đã phát sóng rất nhiều lần trên kênh 14 VTC. Vâng tôi cảm thấy thật vui khi mình đã giới thiệu một loài cây bản địa có tác dụng bảo vệ cát bay trên vùng đồi cát Quảng bình được truyền thông và nhiều người quan tâm.

   Tôi muốn bật mí thêm rằng từ khi tự trang bị cho mình một chiếc máy ảnh nhỏ với sẳn có sự đam mê với cây Rười đến nay tôi có thể là người duy nhất đã sở hữu đến hàng ngàn bức ảnh về cây rười trên cát. Bởi tôi nhận ra rằng ngày nay cây rười không còn chổ để mà mênh mông dầy dặn những cánh đồng rười như trước đây. Nó đang bị teo tóp vợi dần và có thể biến mất trên vùng đồi cát!


Cây rười mọc thành bãi và mọc bụi lẻ trên cát

   Tương lai về cây Rười trên đồi cát thật ảm đạm nhiều năm gần đây cây rười bị con người triệt phá không thương tiếc qua các dự án phát triển kinh tế trên vùng đồi cát. Như khai thác cát, nuôi tôm, khu du lịch, giao đất giao rừng, trồng cây ngoại lai vv… Mới đây chính phủ lại cho khởi công làm con đường quốc lộ 1 ngay trên đồi cát Quảng bình với chiều dài 33km! Đây chính là một sự thách thức chưa từng thấy cho nguồn nước ngầm trên đồi cát mà người dân đã và đang sử dụng xưa nay. Và hệ rừng phòng hộ trên cát trong đó có cây rười cùng nhiều loài chim về mùa làm tổ sẻ bị xâm hại. Vùng đồi cát sẻ không còn là vùng đồi cát như vốn có của nó nửa, rồi cây Rười một loài cây hiếm thấy có sức chịu nắng gió trên cát trắng có còn không gian để tồn tại?!


 Rừng phòng hộ cây rười và phi lao bị đốt cháy và 
cày xới đề lại trồng cây tràm ngoại lai 


Quốc lộ 1 mới đi trên đồi cát những hệ lụy khôn lường

    Thiên nhiên đã sinh ra muôn loài trên trái đất này đó được gọi là hệ sinh thái, sinh quyển điều này thì thật dể hiểu. Vậy mà con người chúng ta lại không có ý định dành hay nhường nhịn không gian sống cho muôn loài. Vậy chỉ có sự phát triển không giới hạn riêng cho con người thì đó có còn gọi là hệ sinh thái hay sinh quyển nửa không, hay đã thiên lệch mất cân bằng trầm trọng? Đây là điều thật quá khó hiểu!
 Lê Văn Thưa


Bài viết có liên quan


Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét