Vịt đầu đen một loài chim có trong sách đỏ của
thế giới và ở Việt nam. Thực ra tôi chưa từng thấy hoặc nghe nói đến vịt đầu
đen này nhưng tự nhiên tôi lại được chứng kiến bắt gặp đàn vịt đầu đen. Rất có
thể đây là những con cuối cùng và cũng là nơi kết thúc mà tôi là người chứng kiến
ở vùng quê tôi.
Vào tháng cuối năm 2018 tôi bổng phát hiện một đàn vịt lạ ở rào (sông lạch) làng quê tôi. Sau khi chụp một số hình ảnh về tìm kiếm trên mạng thì mới nhận ra đây chính là vịt đầu đen có trong sách đỏ. Đây có thể từ một đàn vịt lớn nay chỉ còn sót lại 3 con từ xa bay di cư đến đây để cơ may tìm lại sự sống. Rất có thể vùng đất này tổ tiên của nó từng sống và phát triển đã hàng trăm năm trước. Đây là vùng đất vốn nhiều sông rạch là vùng lầy thụt nổi tiếng từ ngàn xưa, nơi đầm lầy Võ xá. Tôi có ý theo dỏi đàn vịt chỉ có 3 con này qua dài ngày có thể cả tháng. Chúng khá bình thường bơi lội kiếm ăn trên khoảng sông này khá là bình yên. Quan sát mới biết vịt đầu đen khá nhút nhát chúng thường ở xa bờ luôn cảnh giác trước mọi nguy cơ. Chúng kiếm ăn bằng cách lặn xuống sông bắt tôm cá giống như chim le hôi vốn có ở vùng sông nước này. Tập tính của vịt đầu đen có cách thư giản nghỉ ngơi khá là độc đáo chúng thường nằm ngữa trên nước phơi bụng trắng lên trời. Hiếm có loài chim nào thể hiện như vầy. Tôi thiển nghỉ rằng vùng sông nước này cũng thấy khá là yên ổn cho đàn vịt ít ỏi hiếm hoi nương náu cho đến khi chúng lại di cư. Vậy rồi bẵng đi một thời gian tôi bận việc, khoảng 1 tháng sau tôi mới quay lại vùng sông nước này. Việc đầu tiên là tìm xem vịt đầu đen có còn y nguyên không? Tôi khá thất vọng vì tìm mãi không thấy đâu, cuối cùng rồi cũng thấy nguyên cả một đàn nhiều con. Thì ra đây là đàn chim le hôi vẩn sống ở đây nhưng trong đó lại lẩn vào 1 con vịt đầu đen sao lại vậy? Nhiều ngày tiếp tôi vẩn cố tìm đàn vịt đầu đen vốn 3 con nhưng vẩn thế chỉ một con vịt đầu đen lẩn lút trong đàn le hôi. Không còn nghi ngờ gì nửa loài vịt thường sống theo bầy đàn. Khi bầy đàn không còn nửa chỉ sót lại 1 con nhưng bản năng sinh tồn của nó là bầy đàn thì nó buộc phải nhập vào 1 đàn nào đó có thể. Đáng thương cho con vịt cuối cùng còn sót lại nó phải lẻo đẻo theo đàn không hề là của giống loài nó.
Vịt đầu đen
Kiếm mồi bằng cách lặn bắt cá tôm
Vịt đầu đen có tập tính nằm ngửa trên mặt nước
Từ 3 con vịt đầu đen sau 2 tháng chỉ còn 1
Điều gì đã dẩn đến chỉ trong khoảng 2 tháng di
cư về đây nay chỉ còn một và cũng tồn tại chỉ tính bằng ngày rồi cũng biến mất.
Nguyên nhân gây ra rất có thể từ phía con người. Phải chăng đây chính là nhóm vịt
đầu đen cuối cùng trên thế giới này đã mất hút trên chính vùng đất của làng quê
này!?
Lê Văn Thưa
